Ο πολιτισμός μας

Στη Μουργκάνα, το απόθεμα σε μνημεία της αρχαίας περιόδου αποτελείται από ερείπια οχυρώσεων σε αρκετές θέσεις, τα οποία δεν έχουν αξιολογηθεί με συστηματικό τρόπο.

Το σημαντικότερο πολιτιστικό απόθεμα ιστορικών μνημείων της περιοχής ανήκει στη Μεταβυζαντινή περίοδο, κυρίως στο διάστημα από τον 17ο αιώνα έως το τέλος της, το 1830. Ο πλούτος αυτός θα ήταν πολύ μεγαλύτερος αν την περίοδο των δεκαετιών του 1950 και 1960 δεν είχαν κατεδαφιστεί μια σειρά από σημαντικά κτίρια σε χωριά. Τα Μεταβυζαντινά μνημεία εντάσσονται κυρίως στις κατηγορίες:

α) Μοναστήρια, αρκετά από τα οποία αποτελούν επέκταση - ανοικοδόμηση κτισμάτων που υπήρχαν από τη βυζαντινή περίοδο, εκκλησίες και ξωκλήσια,

β) προηγμένη οδομηχανική, όπως τοξωτά γεφύρια, καλντερίμια,

γ) κτίρια προβιομηχανικής τεχνολογίας, όπως νερόμυλοι,

δ) κτίσματα που αποτελούν σημεία αναφοράς για κάποιον τόπο, όπως κρήνες.


 

Νεότερα μνημεία, τα οποία χρονολογούνται από το 1830 και μετά, η περιοχή διαθέτει λίγα, γεγονός που οφείλεται στις ιδιαίτερες ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες στα Πανωχώρια της Μουργκάνας κατά την περίοδο μέχρι και το Μεσοπόλεμο. Παρ΄ όλα αυτά διατηρούνται κάποια οικιστικά σύνολα παραδοσιακής αρχιτεκτονικής, όπως στον Τσαμαντά, το Βαβούρι, το Λια και αλλού, μεμονωμένα κτίσματα σε πολλά χωριά, κυρίως λαϊκές λιθόκτιστες κατοικίες με αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά του ηπειρώτικου αγροτικού χώρου, καθώς και πέτρινα κτίρια Σχολείων της περιόδου 1925 - 1935, που διασώζουν τις μνήμες και την παραδοσιακή φυσιογνωμία των οικισμών.


Σημαντικός είναι και ο λαογραφικός πλούτος της περιοχής, που συγκροτείται από τους μύθους και τις δοξασίες, τα ήθη και τα έθιμα, τους χορούς και τα τραγούδια της.

Ιδιαίτερης αξίας είναι η οργανωμένη συλλογή εργαλείων, επίπλων, οικιακών σκευών, ρουχισμού, κ.ά., που δίνει μια εικόνα του τρόπου παραγωγής και ζωής στην περιοχή και εκτίθεται στο Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά.


Ο πολιτισμός μας (1 από 2)